Achtergestelde lening: wat het is en wanneer het voor jou werkt

Wil je extra financiering voor je bedrijf, maar staan banken niet te springen om meer geld te lenen? Een achtergestelde lening kan dan een uitkomst zijn. Bij dit type lening wordt de geldverstrekker pas terugbetaald nadat alle andere schuldeisers hun geld hebben ontvangen. Dat klinkt nadelig voor de investeerder, maar het biedt jou als ondernemer juist extra mogelijkheden om financiering los te krijgen.

Hoe werkt een achtergestelde lening precies?

De naam zegt het al: de lening is “achtergesteld” ten opzichte van andere schulden. Stel dat jouw bedrijf failliet gaat. Dan worden eerst de gewone schuldeisers betaald, zoals de bank die een reguliere lening heeft verstrekt. Pas als die zijn voldaan, komt de verstrekker van de achtergestelde lening aan de beurt. Is er dan geen geld meer over, dan krijgt die niets terug.

Omdat de geldverstrekker een groter risico loopt, vraagt hij daarvoor een vergoeding. Die vergoeding komt in de vorm van een hogere rente dan bij een gewone lening. Als ondernemer betaal je dus meer voor dit type financiering, maar je krijgt er ook iets voor terug: toegang tot kapitaal dat je anders misschien niet zou krijgen.

Waarom versterkt het je solvabiliteit?

Een achtergestelde lening wordt door banken en andere financiers vaak gezien als een vorm van eigen vermogen, ook al is het juridisch gezien vreemd vermogen. Dit komt doordat de lening pas na alle andere schulden wordt terugbetaald. Het gedraagt zich daarmee als een buffer. Banken zijn hierdoor eerder bereid om aanvullende financiering te verstrekken, omdat ze weten dat zij vóór de achtergestelde geldverstrekker worden betaald.

Voor bedrijven die een vergunning nodig hebben, zoals transportbedrijven die bij de NIWO een vergunning aanvragen, kan een achtergestelde lening ook helpen om te voldoen aan de solvabiliteitseisen. De NIWO vraagt in dat geval altijd de leningsovereenkomst op om te controleren of de lening echt als achtergesteld is vastgelegd.

Voor wie is dit type lening geschikt?

Een achtergestelde lening is vooral interessant voor bedrijven die willen groeien maar al een reguliere banklening hebben. De bank heeft dan al zekerheid gevraagd en er is weinig ruimte meer voor extra onderpand. Met een achtergestelde lening kun je toch extra kapitaal aantrekken zonder dat je nieuwe zekerheden hoeft te stellen.

Ook startende of snelgroeiende ondernemers zonder uitgebreide financiële geschiedenis kunnen hiervan profiteren. Zij vinden bij traditionele banken soms weinig gehoor. Een achtergestelde lening via een alternatieve financier of investeerder biedt dan een oplossing. Denk aan participatiemaatschappijen, family offices of crowdfundingplatformen die zich richten op dit soort financieringen.

Wat zijn de voor- en nadelen?

Een achtergestelde lening heeft duidelijke voordelen voor ondernemers. Je solvabiliteit verbetert, je trekt nieuwe financiering aan zonder bestaande zekerheden aan te tasten, en je houdt meer controle over je bedrijf dan bij het uitgeven van aandelen. Je geeft geen eigendom weg.

De nadelen zijn er ook. De rente ligt hoger dan bij een gewone lening, omdat de geldverstrekker meer risico draagt. Verder is het voor de investeerder een risicovollere keuze, waardoor niet iedereen bereid is om dit type lening te verstrekken. Je hebt een goed verhaal nodig om een partij te overtuigen.

Waar moet je op letten bij de overeenkomst?

• Leg duidelijk vast dat de lening is achtergesteld ten opzichte van alle andere schuldeisers. Dit moet expliciet in de leningsovereenkomst staan.
• Controleer de looptijd en de aflossingsstructuur. Soms wordt pas aan het einde van de looptijd afgelost, soms tussentijds.
• Bekijk goed welke rente je betaalt en of die vast of variabel is.
• Vraag of er voorwaarden zijn verbonden aan de lening, zoals informatieverplichtingen of beperkingen op andere financieringen.
• Laat de overeenkomst altijd controleren door een jurist of financieel adviseur voordat je tekent.

Zo pak je het aan

Begin met een heldere financieringsbehoefte op papier. Hoeveel heb je nodig, waarvoor, en hoe ga je de rente terugbetalen? Een goede businesscase maakt het overtuigen van een geldverstrekker makkelijker. Zoek daarna een geschikte partij, dat kan een bank zijn, maar ook een investeringsfonds of een crowdfundingplatform dat gespecialiseerd is in achtergestelde leningen. Zorg dat de overeenkomst juridisch klopt, en informeer je huidige financiers over de nieuwe lening zodat er geen verrassingen zijn.

Een achtergestelde lening is geen standaardproduct dat je zomaar afsluit. Het vraagt om voorbereiding en de juiste partijen aan tafel. Maar voor de juiste ondernemer, in de juiste situatie, kan het precies de financiering zijn die het verschil maakt.

Veelgestelde vragen

Wat is het verschil tussen een achtergestelde lening en een gewone lening?
Bij een gewone lening wordt de geldverstrekker bij een faillissement eerder terugbetaald dan bij een achtergestelde lening. De achtergestelde geldverstrekker staat achteraan in de rij van schuldeisers. Dat hogere risico wordt gecompenseerd met een hogere rente.

Telt een achtergestelde lening mee als eigen vermogen op de balans?
Een achtergestelde lening is juridisch gezien vreemd vermogen, maar banken en financiers behandelen het vaak als een vorm van quasi-eigen vermogen. Dit komt doordat de lening pas na alle andere schulden wordt terugbetaald, waardoor het als buffer fungeert voor andere financiers.

Kan ik als particulier een achtergestelde lening verstrekken aan een bedrijf?
Ja, dat is mogelijk. Particuliere investeerders, familie of zakenrelaties kunnen een achtergestelde lening verstrekken aan een bedrijf. Zorg altijd voor een schriftelijke overeenkomst waarin de achtergestelde positie duidelijk is vastgelegd.

Is een achtergestelde lening geschikt als ik al een banklening heb?
Ja, juist in die situatie is een achtergestelde lening vaak nuttig. De bank heeft al zekerheid, en een achtergestelde lening tast die zekerheid niet aan. Het kan daardoor makkelijker zijn om dit type financiering naast een bestaande banklening aan te trekken.